Theo báo cáo tài chính hợp nhất đã kiểm toán, Vicem ghi nhận doanh thu hơn 24.006 tỷ đồng, giảm 19% so với năm 2022. Giá vốn giảm chậm hơn khiến lãi gộp năm ngoái lùi về 1.923 tỷ đồng, chỉ tương đương khoảng một nửa so với cùng kỳ năm trước đó.
Trong khi chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp được tối ưu một phần, chi phí tài chính tiếp tục đội lên 47%, chủ yếu là lãi vay. Công ty còn chịu thêm phần lỗ từ các đơn vị liên doanh, liên kết.
Tổng lại, Vicem lỗ sau thuế hơn 1.129 tỷ đồng. Đây là năm đầu tiên công ty làm ăn thua lỗ kể từ lúc công bố thông tin năm 2016. Lợi nhuận của doanh nghiệp này đã đi lùi bốn năm liên tiếp. Lỗ lũy kế tính đến cuối năm 2023 là 2.240 tỷ đồng.
Tại hội nghị tổng kết hồi đầu năm, Tổng giám đốc Lê Nam Khánh cho biết doanh thu và lợi nhuận không đạt kế hoạch và giảm so với năm 2022. Nguyên nhân là Vicem và các đơn vị thành viên xây dựng kế hoạch năm 2023 với các chỉ tiêu khả quan nhưng diễn biến thực tế cho thấy nhu cầu tiêu thụ xi măng thấp, sản lượng tiêu thụ sụt giảm, làm tăng chi phí cố định.
Ban lãnh đạo Vicem cho rằng 2023 là “năm khó khăn chưa từng có trong tiền lệ”. Ảnh hưởng tình hình thế giới, thị trường bất động sản chưa có dấu hiệu phục hồi, nguồn cung xi măng vượt xa so với nhu cầu; giá nguyên, nhiên liệu đầu vào vẫn ở mức cao. Tiêu thụ trong nước và xuất khẩu sụt giảm, tồn kho tăng cao, một số nhà máy phải giảm năng suất hoặc dừng lò. Xu hướng dịch chuyển nhu cầu từ xi măng bao sang xi măng rời cũng gây áp lực cho Vicem do giá trị thương hiệu gắn với xi măng bao.
Công nhân đang vận chuyển xi măng đóng bao tại một nhà máy. Ảnh: Vicem
Kết quả kinh doanh suy giảm trong khi sức khỏe tài chính vẫn chưa được cải thiện. Nợ phải trả của công ty giảm nhẹ so với cùng kỳ, nhưng chủ yếu là các khoản tín dụng thương mại. Trong khi đó, vay nợ tài chính nhích nhẹ với gần 8.480 tỷ ngắn hạn và hơn 740 tỷ dài hạn, chủ nợ chính là các ngân hàng.
Nhiều năm qua, vay nợ trở thành gánh nặng không nhỏ cho “ông lớn” ngành xi măng. Theo đơn vị kiểm toán Công ty An Việt, nợ ngắn hạn của Vicem đang vượt quá tài sản ngắn hạn. Điều này thể hiện các khó khăn về tài chính và trong việc thanh toán các khoản nợ đến hạn trả tại một số công ty con.
Tổng công ty Xi măng Việt Nam là doanh nghiệp thuộc Bộ Xây dựng, có tuổi đời 45 năm. Vicem quản lý 10 nhà máy trên cả nước với 16 dây chuyền sản xuất, công xuất 20 triệu tấn clinker và 27 triệu tấn xi măng mỗi năm.
Hệ sinh thái nổi tiếng với các thương hiệu xi măng Hà Tiên, Hải Phòng, Bỉm Sơn, Hoàng Thạch, Bút Sơn, Hoàng Mai…Tuy nhiên, Vicem vẫn có không ít công ty con hoạt động bê bết, nợ đầm đìa. Trong báo cáo tài chính năm 2023, nhóm kiểm toán viên chỉ ra khả năng hoạt động liên tục của các đơn vị Vicem Tam Điệp, Vicem Sông Thao và Xi măng Hạ Long phụ thuộc vào việc cải thiện hoạt động kinh doanh và thu xếp nguồn tài chính để thanh toán các khoản nợ đến hạn.
