Báo cáo thị trường xe hơi toàn cầu mới đây do Deloitte công bố đã cung cấp thêm góc nhìn về quan điểm của người tiêu dùng Đông Nam Á về xe điện, trong đó có Việt Nam.
Mini EV Wuling, mẫu xe điện cỡ nhỏ của Trung Quốc xuất hiện trên đường phố TP HCM. (Ảnh: Thành Vũ).
Nhu cầu cho xe chạy xăng (ICE) vẫn đang ở mức cao tại 6 quốc gia trong khu vực là Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam, duy trì ở mức 49-70%. Trong đó, Malaysia, Philippines, Indonesia là các quốc gia có tỷ lệ chọn mua xe xăng đang duy trì ở mức cao, lần lượt là 70%, 66% và 56%. Lý do khiến người tiêu dùng ngại lựa chọn xe điện là do các chi phí đầu tư ban đầu cho sản phẩm này.
Ở chiều hướng ngược lại, Thái Lan là quốc gia có tỷ lệ ưa thích xe điện cao nhất khu vực với 20%, tiếp theo là Indonesia và Việt Nam, lần lượt là 18 và 16%. Lý do chính khiến người tiêu dùng những thị trường này lựa chọn mua xe điện xuất phát từ việc giảm chi phí vận hành (xăng, dầu), bên cạnh những bận tâm về bảo vệ môi trường. Báo cáo cho biết 4/10 người có ý định mua xe điện kỳ vọng phạm vi hoạt động của chiếc xe phải đạt ít nhất 400 km/lần sạc.
Về những lo ngại đối với xe điện, người tiêu dùng Việt Nam lo lắng nhất về quãng đường đi được, sau đó là thời gian cần thiết để sạc đầy và thiếu kiến thức về công nghệ xe điện. Trong khi đó, Thái Lan bận tâm tới chi phí thay thế pin và chi phí sạc cũng như khả năng vận hành liên tục. Vấn đề về hạ tầng trạm sạc là mối lo ngại hàng đầu của hầu hết các thị trường khu vực Đông Nam Á, ngoại trừ Việt Nam với tỷ lệ bận tâm thấp nhất khu vực, khoảng 25%.
Về vấn đề sạc pin điện, đa phần người tiêu dùng muốn tối đa mức độ tiện nghi của các trạm sạc điện công cộng có sẵn khi cần, song vấn đề này đòi hỏi tầm nhìn chiến lược để tối đa hóa lợi nhuận từ việc đầu tư xây dựng hệ thống sạc công cộng quốc gia.
Trong bối cảnh xe điện nhận được nhiều sự quan tâm, đa số người tiêu dùng quan ngại về tác động môi trường của toàn bộ vòng đời pin xe điện. Từ đó, họ yêu cầu các bên liên quan trong ngành ứng dụng những thông lệ bền vững trên toàn bộ vòng đời của pin.
Ngoài ra, về thị trường ô tô nói chung, phần lớn người tiêu dùng Việt dự định thay đổi thương hiệu khi mua chiếc xe tiếp theo. Ý định này xuất phát từ mong muốn tiếp cận thêm nhiều tính năng mới hoặc chỉ để trải nghiệm những điểm khác biệt.Việt Nam, Thái Lan và Philippines cân nhắc nhiều tới tính năng của xe điện khi chọn cân nhắc mua xe, bên cạnh các tiêu chí như chất lượng xe, khả năng vận hành và giá.
Điều đáng chú ý là với thị trường Việt Nam, không có sự chênh lệch quá nhiều giữa lựa chọn nhà sản xuất, thương hiệu trong nước hay nhà sản xuất nước ngoài. Thậm chí, nhiều người chỉ cần xe đáp ứng được nhu cầu cá nhân.Sau Beijing, Wuling, Haima hay Haval, các hãng xe từ Trung Quốc khác như BYD, Aion cũng đang có kế hoạch mở bán tại thị trường Việt Nam thời gian tới.
BYD Việt Nam cho biết trong tháng 6, BYD sẽ khai trương 15 trong tổng số 50 showroom ô tô điện thương hiệu này tại Việt Nam, trải rộng ở nhiều tỉnh thành khác nhau như Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, TP HCM, Vũng Tàu và Cần Thơ. Hãng xe điện lớn nhất thế giới sẽ mang tới Việt Nam những mẫu xe bán chạy của họ như Dolphin, Atto 3 và Seal.
Trong khi đó, trừ thị trường trong nước, Indonesia và Thái Lan là những quốc gia được hãng xe điện Việt Nam, VinFast, nhắm tới trong khu vực. Hồi đầu năm, VinFast đã công bố khoản đầu tư 1,2 tỷ USD vào quốc gia đông dân nhất khu vực là Indonesia, đồng thời tiến hành xây dựng nhà máy xe điện tại quốc gia vạn đảo này.
Tổng thư ký Bộ Năng lượng và Tài nguyên Khoáng sản Indonesia Dadan Kusdiana mới đây cho biết chính phủ nước này đang đưa ra các ưu đãi và trợ cấp về thuế đối với ô tô điện, ô tô hybrid và xe máy điện để từng bước đạt mục tiêu vận hành 2 triệu chiếc ô tô điện và 13 triệu xe máy điện vào năm 2030.
Trong khi đó, theo báo cáo “Triển vọng xe điện toàn cầu 2024” của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), doanh số xe điện toàn cầu được dự báo sẽ tăng mạnh trong năm 2024, vượt qua kỷ lục thiết lập năm ngoái.
So với mức 14 triệu chiếc vào năm 2023, doanh số bán xe điện trong năm 2024 được dự báo có thể đạt khoảng 17 triệu chiếc, chiếm hơn 1/5 tổng số ô tô được bán trên toàn cầu.
Ông Fatih Birol, Giám đốc điều hành IEA đánh giá: “Làn sóng đầu tư vào sản xuất pin cho thấy chuỗi cung ứng xe điện đang tiến bộ để đáp ứng các kế hoạch mở rộng đầy tham vọng của các nhà sản xuất ô tô. Do đó, tỷ lệ xe điện trên đường dự kiến sẽ tiếp tục tăng nhanh”.
