Tesla đang gặp khó khăn trong những quý gần đây do vấn đề nhu cầu giảm và sự cạnh tranh gia tăng, cả trong nước và quốc tế. Cổ phiếu gã khổng lồ xe điện của Elon Musk hiện giảm hơn 30% so với đầu năm và giảm 58% so với mức cao nhất mọi thời đại vào năm 2021.
Sau khi báo cáo số lượng xe bán ra thấp hơn 13% so với ước tính của Phố Wall vào đầu tháng này – được một số nhà phân tích gọi là quý “ác mộng”, những khó khăn mà Tesla gặp phải trở nên nghiêm trọng đến mức ngay cả những nhà đầu tư lạc quan nhất Phố Wall cũng bắt đầu lo lắng.
Elon Musk. (Ảnh: The New York Times).
Ông Dan Ives, nhà phân tích công nghệ tại Wedbush Securities, luôn luôn ủng hộ Tesla kể từ năm 2018, cho rằng Elon Musk và công ty đang trải qua “cơn bão nhu cầu cấp 5” trên thị trường xe điện.
Ông nói rằng Tesla hiện đang bị kẹt giữa “hai làn sóng tăng trưởng” – làn sóng đầu tiên do doanh số bán xe điện cao cấp tăng vọt, và làn sóng thứ hai sẽ đến từ xe điện bình dân và robo-taxi. Nhưng bất chấp triển vọng này, “sự kiên nhẫn của các nhà đầu tư đang bắt đầu cạn kiệt.”
Điều này diễn ra sau khi Reuters đưa tin vào tuần trước rằng Tesla đã từ bỏ kế hoạch sản xuất một mẫu xe điện bình dân, giá dưới 30.000 USD có tên Model 2. Musk đã phản pháo bài báo của Reuters trong một bài đăng trên X, chỉ đơn giản viết rằng “Reuters lại nói dối”, mà không giải thích rõ ràng.
Giữa những lo ngại về nhu cầu gần đây, Musk cũng tuyên bố vào ngày 5/4 rằng Tesla sẽ tiết lộ mẫu robo-taxi vào cuối mùa hè năm nay. Trong cuốn tiểu sử về Musk xuất bản năm ngoái của Walter Isaacson, CEO này đã nói chi tiết về tầm quan trọng của robo-taxi đối với công ty của mình. “Đây là sản phẩm biến Tesla thành công ty trị giá 10.000 tỷ USD”, Musk nói. “Mọi người sẽ nói về khoảnh khắc này trong một trăm năm tới”.
Mặc dù Musk sẵn sàng ra mắt robo-taxi trong năm nay, nhà phân tích Ives cho rằng chúng đơn giản là “không phải giải pháp cấp bách để lấp đầy khoảng trống tăng trưởng ngay lúc này” – trong khi xe điện bình dân Model 2 mới là giải pháp. “Sẽ là một canh bạc rủi ro nếu Tesla từ bỏ Model 2 và chuyển thẳng sang robo-taxi”, ông viết.
Ông Ives dự đoán sẽ không có robo-taxi hoàn toàn tự lái cho đến năm 2030 và lưu ý rằng khoảng 60% tăng trưởng doanh thu của Tesla trong vài năm tới dự kiến đến từ Model 2, mẫu xe này đáng ra sẽ ra mắt vào năm 2025 hoặc đầu năm 2026.
“Tương lai của Tesla hiện hơi mù mịt … Musk cần đưa ra lộ trình rõ ràng và tầm nhìn chiến lược cho Phố Wall, với Model 2 là một yếu tố chủ chốt”, ông viết.
Gần đây, Dan Ives đã chia sẻ với Fortune rằng ông thường xuyên phải trấn an các nhà đầu tư khi họ lo lắng về cổ phiếu tăng trưởng như Tesla. Ông khẳng định rằng dù có một số biến động ngắn hạn, viễn cảnh dài hạn của Tesla vẫn rất sáng sủa. Ives cho rằng những nhà đầu tư bi quan hơn đang phản ứng thái quá và không nhìn nhận đầy đủ tiềm năng lâu dài của công ty.
Nhưng lần này thì có chút khác biệt.
“Không giống như những lần khác, những lời chỉ trích của Phố Wall là có cơ sở vì tăng trưởng trì trệ và biên lợi nhuận đang bị thu hẹp với thị trường Trung Quốc là một thảm họa và sự cạnh tranh gia tăng từ mọi phía”, nhà phân tích kỳ cựu cảnh báo.
Ives không phải nhà phân tích Phố Wall duy nhất đặt câu hỏi về chiến lược hiện tại của Tesla. Các nhà phân tích ô tô tại Bank of America Research, dẫn đầu bởi ông John Murphy, cho biết trong một báo cáo nghiên cứu công bố trong tuần rằng Tesla đang trải qua “giai đoạn biến động trong đường cong phát triển” khi chuyển từ việc phụ thuộc vào doanh số bán xe điện cao cấp sang các mẫu xe bình dân và robo-taxi.
Theo các nhà phân tích của Bank of America, Tesla có thể phải giảm giá xe điện thêm nữa do nhu cầu yếu và tồn kho cao. Việc ra mắt Model 2 giá rẻ còn xa (2026), khiến giảm giá trở thành cách chính để kích cầu, nhưng hiệu quả hiện tại chưa cao.
Nếu giảm giá không hiệu quả, Tesla có thể buộc phải cắt giảm sản xuất một số mẫu xe bán chạy trong năm nay. Đây sẽ là tin xấu cho Tesla, vốn phụ thuộc vào tăng trưởng để duy trì mức định giá cao. Như nhà phân tích Ives nói: “Đây là thời điểm then chốt cho Tesla. Musk cần đưa công ty vượt qua giai đoạn khó khăn này, nếu không sẽ gặp nhiều nguy hiểm”.
